Quy trình vệ sinh mái tôn nhà xưởng an toàn gồm 6 bước: khảo sát mái và lập phương án an toàn, che chắn khu vực bên dưới, gom rác thô và thông máng xối, phun hóa chất làm mềm mảng bám, xịt rửa áp lực theo hướng dốc mái, rồi kiểm tra thoát nước và nghiệm thu. Vì gần như mọi thao tác đều diễn ra trên cao, ngoài trời và trên bề mặt dễ trơn khi ướt, an toàn lao động là một phần của từng bước chứ không phải bước làm thêm ở cuối. Với người phụ trách nhà xưởng, điểm cần kiểm soát không chỉ là mái có sạch hay không mà còn là đơn vị thi công có phương án an toàn rõ ràng trước khi lên mái và có bằng chứng nghiệm thu sau khi làm.
BPG Group đạt chứng nhận ISO 9001:2015 (tiêu chuẩn quốc tế về hệ thống quản lý chất lượng) và giải thưởng The Best of Vietnam 2024. Mỗi đợt vệ sinh được triển khai theo từng hạng mục đã thống nhất, có ảnh chụp báo cáo kết quả và biên bản nghiệm thu ký xác nhận giữa hai bên.
Quy trình vệ sinh mái tôn nhà xưởng gồm 6 bước
Quy trình vệ sinh mái tôn nhà xưởng đi theo thứ tự từ chuẩn bị an toàn, làm sạch khô, làm sạch ướt đến kiểm tra cuối, để rác và đất cát không trôi vào máng xối khi xịt nước. Trình tự này cũng giúp đội thi công nhìn rõ tình trạng bề mặt tôn trước khi dùng hóa chất và máy áp lực. Hình dưới đây tóm tắt 6 bước vệ sinh mái tôn nhà xưởng.
Bước 1: Khảo sát mái và lập phương án an toàn
Khảo sát mái là bước xác định những vị trí tôn đã mỏng, gỉ hoặc mục, lối đi trên xà gồ và các điểm neo dây an toàn chịu lực, trước khi bất kỳ ai bước lên mái để làm vệ sinh. Đội thi công ghi lại các tấm lấy sáng, ống thông gió, khe nối mái và vị trí có thiết bị đặt trên mái như dàn nóng hay tấm pin, vì đây là những chỗ không được dẫm lên hoặc phải che chắn riêng. Kết quả khảo sát là căn cứ để chia khu thi công, chọn thời điểm làm và tách hạng mục trong báo giá.
Bước 2: Che chắn và khoanh vùng khu vực bên dưới
Khu vực bên dưới phần mái đang làm cần được khoanh vùng, vì nước bẩn, rác hoặc dụng cụ có thể rơi qua khe mái, máng xối hay mép mái xuống người và máy móc. Doanh nghiệp và đội thi công thống nhất trước với ca sản xuất về khu nào tạm dừng, lối đi nào tạm đóng và máy móc nào cần phủ bạt. Với nhà xưởng không thể dừng sản xuất, mái thường được chia thành từng khu nhỏ và làm lần lượt theo lịch ca.
Bước 3: Gom rác thô và thông máng xối
Gom rác thô là bước dọn lá cây, cành khô, đất cát và vật lạ trên mặt tôn bằng chổi, xẻng nhựa và bao chứa, sau đó thông máng xối và ống thoát nước mưa. Nếu bỏ qua bước này và xịt nước ngay, rác sẽ bị đẩy dồn xuống máng xối và làm nghẹt ống thoát, dẫn đến tràn nước vào trong xưởng ở trận mưa kế tiếp. Rác thu gom được chuyển xuống đất bằng bao kín, không thả từ trên mái xuống.
Bước 4: Phun hóa chất làm mềm rêu mốc và mảng bám
Hóa chất vệ sinh mái tôn được dùng để làm mềm rêu mốc, muội khói và lớp bụi công nghiệp bám chặt trên sóng tôn, giúp bước xịt rửa không phải dùng áp lực quá cao. Đội thi công chọn hóa chất dành cho bề mặt kim loại sơn phủ và pha theo nồng độ ghi trên nhãn sản phẩm, vì hóa chất quá mạnh có thể làm bạc màu hoặc ăn mòn lớp mạ bảo vệ của tôn. Với mảng bám dày ở khe sóng và quanh vít bắn tôn, đội thi công chải thêm bằng bàn chải cán dài.
Bước 5: Xịt rửa áp lực theo hướng dốc mái
Xịt rửa áp lực là bước dùng máy phun nước để rửa sạch hóa chất và mảng bám đã được làm mềm, theo hướng từ đỉnh mái xuống máng xối để nước bẩn chảy một chiều. Áp lực được chỉnh theo độ dày và tình trạng tôn, vì tia nước quá mạnh trên vùng tôn đã gỉ hoặc mỏng có thể làm thủng tôn và hở mối nối. Người cầm vòi luôn đứng ở vùng đã rửa sạch, không đứng trên vùng còn hóa chất và rêu trơn.
Bước 6: Kiểm tra thoát nước và nghiệm thu
Bước nghiệm thu bắt đầu bằng việc xả nước thử để kiểm tra máng xối và ống thoát còn đọng hay nghẹt, sau đó rà lại toàn bộ mặt mái theo từng khu đã chia. Khi hoàn thành, BPG chụp ảnh báo cáo kết quả từng hạng mục gửi doanh nghiệp, ghi lại các vị trí tôn gỉ, mục hoặc hở mối nối phát hiện trong lúc làm, rồi hai bên kiểm tra và ký biên bản nghiệm thu. Các vị trí hư hỏng này là thông tin để doanh nghiệp lên kế hoạch sửa chữa riêng, vì sửa chữa mái không thuộc phạm vi vệ sinh.
Sáu bước trên chỉ an toàn khi đội thi công được trang bị đúng đồ bảo hộ và đi lại trên mái theo quy tắc rõ ràng. Phần dưới đây nêu cụ thể những yêu cầu đó.
Đồ bảo hộ khi vệ sinh mái tôn trên cao
Đồ bảo hộ khi vệ sinh mái tôn nhà xưởng gồm dây đai an toàn toàn thân nối với điểm neo hoặc dây cứu sinh, mũ bảo hộ có quai, giày đế chống trượt, găng tay chống hóa chất, kính và khẩu trang. Mỗi món bảo vệ một rủi ro riêng, nên thiếu một món là để hở một nguy cơ trong lúc làm. Hình dưới đây là nhân viên BPG đeo dây đai an toàn nối với dây cứu sinh khi xịt rửa mái tôn.
- Dây đai an toàn toàn thân: dây đai được móc vào điểm neo hoặc dây cứu sinh đã kiểm tra từ bước khảo sát, để giữ người lại khi trượt chân hoặc giẫm phải tấm tôn yếu.
- Mũ bảo hộ có quai cài: mũ bảo vệ đầu khi va vào kết cấu mái hoặc thiết bị đặt trên mái, quai cài giữ mũ không rơi khi cúi người hay khi có gió.
- Giày đế cao su chống trượt: đế mềm, bám tốt giúp đứng vững trên sóng tôn ướt và hạn chế làm trầy lớp sơn phủ.
- Găng tay, kính và khẩu trang: găng tay chống hóa chất bảo vệ da khi pha và phun hóa chất, kính chắn tia nước bắn ngược, khẩu trang hạn chế hít bụi và hơi hóa chất.
- Quần áo dài tay: quần áo vải dày nhưng thoáng giúp hạn chế trầy xước từ mép tôn và giảm tác động của nắng khi làm ngoài trời.
Theo trang chống té ngã của Cục An toàn và Sức khỏe nghề nghiệp Hoa Kỳ (OSHA), té ngã là một trong những nguyên nhân phổ biến nhất gây chấn thương nghiêm trọng và tử vong trong lao động, vì vậy dây đai và điểm neo là hai món không được bỏ qua trên mái nhà xưởng. Đồ bảo hộ chỉ phát huy tác dụng khi đi kèm cách di chuyển và làm việc đúng trên mái.
Quy tắc di chuyển và làm việc an toàn trên mái tôn
Quy tắc quan trọng nhất khi làm việc trên mái tôn là chỉ đi trên vị trí có xà gồ đỡ bên dưới, không giẫm lên tấm lấy sáng, và luôn móc dây đai vào điểm neo trước khi rời lối lên mái. Mái tôn nhìn bằng phẳng nhưng có những vùng tôn mỏng, gỉ hoặc tấm nhựa lấy sáng không chịu được trọng lượng người, và những vùng này khó nhận ra khi mặt mái còn bám rêu. Các quy tắc dưới đây áp dụng xuyên suốt 6 bước.
- Đi theo đường vít bắn tôn: hàng vít trên mặt tôn thường nằm trên xà gồ, nên đội thi công đi dọc theo hàng vít thay vì giẫm vào giữa nhịp tôn.
- Đánh dấu và tránh tấm lấy sáng, vùng tôn yếu: các vị trí đã ghi lại ở bước khảo sát được đánh dấu rõ, và không ai được đứng hay đặt dụng cụ lên đó.
- Không làm khi trời mưa, gió lớn hoặc nắng gắt giữa trưa: mặt tôn ướt mưa trơn hơn, gió làm mất thăng bằng, còn tôn nóng giữa trưa làm hóa chất khô nhanh và gây bỏng khi chạm tay.
- Có người giám sát dưới đất: người giám sát theo dõi khu vực bên dưới, liên lạc với người trên mái và dừng việc khi thấy dây đai lỏng hoặc người đi sai lối.
- Cố định dụng cụ và vòi phun: dụng cụ được buộc dây hoặc đặt trong thùng chứa, vòi phun được cố định để không kéo người theo khi có áp lực.
Doanh nghiệp có thể tham khảo thêm các yêu cầu an toàn chung trong bài an toàn khi vệ sinh nhà xưởng, gồm an toàn hóa chất, điện và máy móc trong khu sản xuất. Sau phần quy trình và an toàn, người phụ trách nhà xưởng thường cần biết cách chọn đơn vị thi công và cách tránh các lỗi khiến việc vệ sinh mái tôn mất an toàn.
Doanh nghiệp nên yêu cầu gì ở đơn vị vệ sinh mái tôn
Trước khi ký hợp đồng vệ sinh mái tôn, doanh nghiệp nên yêu cầu đơn vị thi công trình bày phương án an toàn, danh sách hạng mục tách riêng trong báo giá và cách nghiệm thu bằng ảnh chụp kèm biên bản. Các tài liệu này giúp người phụ trách trình duyệt nhà thầu với cấp trên bằng căn cứ cụ thể, thay vì chỉ dựa vào lời giới thiệu. Danh sách dưới đây nêu những nội dung nên hỏi.
- Phương án an toàn bằng văn bản: đơn vị thi công nêu rõ điểm neo, lối lên mái, cách che chắn bên dưới và người giám sát trong suốt đợt làm.
- Báo giá tách theo hạng mục: mặt mái, máng xối, ống thoát nước và các hạng mục kèm theo được ghi thành từng dòng, để doanh nghiệp biết rõ phần nào nằm trong hợp đồng.
- Lịch thi công phối hợp ca sản xuất: đơn vị thi công đề xuất cách chia khu và giờ làm để dây chuyền bên dưới không phải dừng toàn bộ.
- Cách nghiệm thu: doanh nghiệp nhận ảnh chụp báo cáo từng hạng mục, danh sách vị trí tôn hư hỏng phát hiện được và biên bản ký hai bên.
Với dịch vụ vệ sinh mái tôn nhà xưởng của BPG Group, doanh nghiệp gửi thông tin sơ bộ về địa chỉ, diện tích và tình trạng mái, BPG khảo sát không thu phí rồi gửi báo giá tách theo từng hạng mục đã gồm nhân sự, máy móc và hóa chất chuyên dụng. Mái có tấm pin áp mái cần phương án riêng cho phần mái nằm dưới tấm pin, được trình bày trong bài vệ sinh mái tôn nhà xưởng có tấm pin mặt trời áp mái.
Sai lầm khiến vệ sinh mái tôn mất an toàn
Những sai lầm khiến vệ sinh mái tôn nhà xưởng mất an toàn gồm lên mái khi chưa khảo sát, không móc dây đai, xịt nước trước khi gom rác, dùng áp lực hoặc hóa chất quá mạnh và để người làm việc ngay bên dưới khu đang rửa. Phần lớn các lỗi này xuất hiện khi việc vệ sinh mái bị làm gấp để kịp lịch, nên các bước chuẩn bị bị cắt bớt. Danh sách dưới đây giải thích hậu quả của từng lỗi.
- Lên mái khi chưa khảo sát: người làm có thể giẫm vào tấm lấy sáng hoặc vùng tôn mục mà không biết trước, đây là tình huống té ngã nguy hiểm nhất khi làm trên mái.
- Không móc dây đai vì nghĩ mái thấp hoặc dốc ít: mái dốc ít vẫn trơn khi phủ hóa chất và rêu, và cú ngã từ mép mái nhà xưởng đủ gây chấn thương nặng.
- Xịt nước trước khi gom rác: rác bị dồn xuống máng xối gây nghẹt ống thoát, khiến nước tràn vào trong xưởng ở trận mưa sau.
- Dùng áp lực hoặc hóa chất quá mạnh: tia nước mạnh làm thủng vùng tôn đã gỉ, còn hóa chất quá đậm đặc làm mất lớp mạ và khiến tôn gỉ nhanh hơn.
- Không khoanh vùng bên dưới: nước bẩn và rác rơi qua khe mái xuống người, hàng hóa và máy móc đang vận hành.
Ngoài các lỗi trong lúc làm, mái tôn được vệ sinh quá thưa cũng khiến mỗi đợt làm khó và rủi ro hơn vì rêu và gỉ đã bám dày. Doanh nghiệp có thể xem cách xác định lịch làm trong bài tần suất vệ sinh mái tôn nhà xưởng và cách nhận biết mái cần làm sớm trong bài dấu hiệu mái tôn nhà xưởng cần vệ sinh.
Câu hỏi thường gặp về quy trình vệ sinh mái tôn nhà xưởng
Có cần người giám sát dưới đất khi vệ sinh mái tôn không?
Có. Người giám sát dưới đất theo dõi khu vực bên dưới, giữ liên lạc với người trên mái và dừng việc khi thấy dây đai lỏng, người đi sai lối hoặc vật có nguy cơ rơi. Người giám sát cũng phối hợp với ca sản xuất khi cần dời khu làm.
Phát hiện tôn mục trong lúc vệ sinh thì xử lý thế nào?
Vị trí tôn mục hoặc gỉ thủng được đánh dấu, tránh giẫm lên và không xịt áp lực vào vùng đó trong suốt đợt làm. Khi nghiệm thu, các vị trí này được ghi lại kèm ảnh để doanh nghiệp lên kế hoạch thay tôn hoặc sửa chữa riêng, vì sửa chữa mái không thuộc phạm vi vệ sinh.
Thời tiết nào không nên vệ sinh mái tôn?
Không nên vệ sinh mái tôn khi trời mưa, có gió lớn hoặc ngay sau mưa khi mặt mái còn ướt trơn. Buổi trưa nắng gắt cũng không phù hợp vì tôn nóng gây bỏng khi chạm tay và làm hóa chất khô trước khi kịp tác dụng. Thời điểm phù hợp là ngày khô ráo, ít gió, vào buổi sáng sớm hoặc chiều muộn.
Vệ sinh mái tôn có phải dừng sản xuất bên dưới không?
Thường không cần dừng toàn bộ nhà xưởng nếu mái được chia khu và làm lần lượt theo lịch ca. Khu vực ngay bên dưới phần mái đang làm cần được khoanh vùng hoặc phủ bạt trong thời gian thi công. Lịch chia khu nên được thống nhất với bộ phận sản xuất từ bước khảo sát.
Có dùng máy xịt áp lực cao cho mọi loại mái tôn được không?
Không nên dùng cùng một mức áp lực cho mọi mái tôn. Mái tôn mới, lớp sơn còn tốt chịu được áp lực cao hơn, còn mái đã gỉ, mỏng hoặc hở mối nối cần áp lực thấp kết hợp hóa chất làm mềm mảng bám. Đội thi công nên thử áp lực ở một vùng nhỏ trước khi rửa toàn bộ mái.
Liên hệ BPG Group để khảo sát mái tôn nhà xưởng
Doanh nghiệp cần vệ sinh mái tôn nhà xưởng có thể gửi địa chỉ, diện tích mái và hình ảnh hiện trạng cho BPG Group qua hotline 0707 43 9899 hoặc email info@bpggroup.vn. BPG sẽ sắp lịch khảo sát không thu phí, gửi báo giá tách theo từng hạng mục và bàn giao kèm ảnh chụp báo cáo, biên bản nghiệm thu khi hoàn thành. Tổng quan các hạng mục vệ sinh mái nhà xưởng có trong bài vệ sinh mái tôn nhà xưởng.
